همراه با پاسخهای مسئول روابط رسانهای تیم یکپارچهٔ تحقیقات جنایی به پرسشهای رسانهٔ همیاری
الف صدرا – ونکوور
پروندهٔ دکتر مسعود مسجودی، از زمان ناپدیدشدن وی در اوایل فوریهٔ ۲۰۲۶ در برنابی به یکی از موضوعات اصلی بحثهای عمومی بهویژه در بین جامعهٔ ایرانیان کانادا تبدیل شده است. این پرونده پس از اعلام تیم یکپارچهٔ تحقیقات جنایی (Integrated Homicide Investigation Team (IHIT)) مبنی بر پیداشدن بقایای پیکر ایشان در شهر میشن، در شرق ونکوور و دستگیری دو متهم، وارد مرحلهٔ جدیدی شد.
روند تحقیقاتی گستردهٔ IHIT و کشف بقایای پیکر مقتول
ناپدیدشدن دکتر مسعود مسجودی ۴۵ ساله، در ۲ فوریهٔ ۲۰۲۶، پس از دریافت گزارشهایی از سوی همسایگان نگران، از سوی پلیس سوارهنظام سلطنتی کانادا در برنابی آغاز شد. بررسیهای ابتدایی نشان داد که ناپدیدشدن او «غیرعادی» بوده و بهاحتمال زیاد عمل مجرمانهای رخ داده است. بههمین دلیل، هدایت این پرونده بهسرعت به تیم IHIT سپرده شد تا با همکاری نزدیک با پلیس برنابی و خدمات یکپارچهٔ شناسایی پزشکی قانونی (IFIS)، تحقیقات ادامه یابد.
کارآگاهان IHIT روی تعیین یک خط زمانی و بررسی شرایط منتهی به ناپدیدشدن مسجودی تمرکز کردند و شواهدی را کشف کردند که آنها را به این باور رساند که او به قتل رسیده است. تیم تحقیقات جنایی مسیرهای مختلفی را دنبال کرد و جستوجوهایی را در چندین مکان مشکوک انجام داد. این تلاشهای گسترده در نهایت به کشف بقایای پیکر مسجودی در تاریخ ۶ مارس ۲۰۲۶ در شهر میشن منجر شد.
تیم IHIT در اطلاعیهٔ خود از همکاری نهادهایی مانند پلیس میشن، خدمات یکپارچهٔ سگهای پلیس (IPDS)، تیم یکپارچهٔ واکنش اضطراری (IERT)، خدمات یکپارچهٔ شناسایی پزشکی قانونی و تیم جستوجو و نجات میشن برای یافتن پیکر دکتر مسجودی قدردانی کرد.
دستگیری متهمان و اتهام قتل درجهیک
در تاریخ ۱۳ مارس ۲۰۲۶، یعنی کمی بیش از یک ماه پس از ناپدیدشدن مسجودی، دو نفر در ارتباط با این قتل بازداشت شدند. متهمان مهدی احمدزاده رضوی، ۴۸ ساله و ساکن شهر میپل ریج، و آرزو سلطانی، ۴۵ ساله و ساکن نورث ونکوور، هستند. خدمات دادستانی بریتیش کلمبیا (BC Prosecution Service) اتهام هر یک از این دو فرد را یک فقره قتل درجهیک اعلام کرده است.
گروهبان فریدا فانگ، مسئول روابط رسانهای IHIT، در این خصوص تأکید کرد که طرح اتهام قتل درجهیک «نقطهٔ عطف مهمی» محسوب میشود و «نشاندهندهٔ تلاشهای گسترده در چند هفتهٔ گذشته است». او همچنین اشاره کرد که قربانی و دو متهم یکدیگر را میشناختند، هرچند انگیزهٔ این جرم هنوز در دست بررسی است.
IHIT با آگاهی از تأثیر گستردهٔ این پرونده بر جامعه، اذعان کرد که «با آغاز روند دادرسی، هنوز کارهای زیادی باقی مانده است». با اینحال، همانطور که دادستانی بریتیش کلمبیا تأکید کرده است، این اتهامات صرفاً ادعاهاییاند که با توجه به شواهد موجود مطرح شدهاند و تا زمانی که روند دادگاه طی نشده و قاضی حکمی صادر نکرده است، این دو فرد هنوز به جرمی محکوم نشدهاند.
آغاز رسیدگی قضایی و اجرای قانون منع انتشار اطلاعات
با دستگیری متهمان، پرونده وارد مرحلهٔ دادرسی شد. این مرحله مستلزم حضور متهمان در جلسات دادگاه است. تاکنون، دو جلسهٔ دادگاه در روزهای ۱۶ و ۲۵ مارس با حضور متهمان برگزار شده است. تیم IHIT بلافاصله پس از طرح اتهامات اعلام کرد که ازآنجاکه این موضوع اکنون در دادگاه در حال رسیدگی است، فعلاً اطلاعات بیشتری منتشر نخواهد شد. این سکوت خبری، که با آغاز روند پیگرد قضایی همراه است، عمدتاً بهدلیل صدور «منع انتشار» (Publication Ban) قضایی است.
در کانادا، بند ۱ از بخش ۵۱۷ قانون جزای کانادا به دادگاه اجازه میدهد تا در جریان رسیدگی به درخواست وثیقهٔ متهم، حکم منع انتشار صادر کند. هدف اصلی از این حکم، تضمین حق متهم برای محاکمهٔ عادلانه توسط هیئت منصفهای بیطرف است. بر اساس این ماده، هرگونه شواهد، استدلالها، یا تصمیمات ارائهشده در طول جلسات ابتدایی نمیتواند از سوی رسانهها منتشر شود و این ممنوعیت تا زمانی که حکم نهایی صادر شود، ادامه خواهد داشت.
در پایان جلسه دوم دادگاه، تاریخ جلسهٔ بعدی روز ۲۷ آوریل ۲۰۲۶ اعلام شد تا وکلای مدافع بتوانند در این فرصت مدارک و شواهدی را که پلیس گردآوری کرده بررسی کنند.
گفتنی است در حاشیهٔ این جلسه و در بیرون ساختمان دادگاه استانی ونکوور، تعدادی از حاضران با یکدیگر درگیر شده بودند که این درگیری با مداخلهٔ پلیس خاتمه یافت.
گروهبان فریدا فانگ، افسر روابط رسانهای IHIT، در گفتوگوی اختصاصی با رسانهٔ همیاری به برخی پرسشها که با وجود منع قانونی انتشار امکان پاسخ داشتند، پاسخ گفت که خلاصهای از این گفتوگو از نظرتان خواهد گذشت:
وضعیت تحقیقات و تاریخ وقوع جرم: گروهبان فانگ وضعیت تحقیقات را بهروزرسانی کرد و اعلام داشت که دو متهم در تاریخ ۱۴ مارس بهاتهام قتل درجهیک متهم شدهاند و همچنان در بازداشت باقی ماندهاند. وی همچنین تأیید کرد که طبق اظهارنامهٔ کتبی سوگندخورده، تاریخ رسمی وقوع جرم قتل، ۲ فوریهٔ ۲۰۲۶، در برنابی، بریتیش کلمبیا یا نزدیک آن، تعیین شده است.
خطر برای عموم: برای اطمینانبخشی به جامعه، فانگ تأکید کرد که این یک حادثهٔ هدفمند بوده است، زیرا «دو متهم و قربانی یکدیگر را میشناختند»، که نشان میدهد این اتفاق بهصورت تصادفی رخ نداده و خطر خاصی متوجه عموم مردم نیست.
اطلاعات محرمانه در دادگاه: در خصوص جزئیات پزشکی قانونی و سیر تحقیقات، فانگ از افشای اطلاعاتی مانند علت مرگ، وضعیت شناسایی جسد، یا اینکه آیا محل کشف بقایای پیکر صحنهٔ اصلی جرم بوده است، خودداری کرد. وی توضیح داد که این جزئیات در دادگاه و به صلاحدید قاضی علنی خواهند شد تا بر روند پیگرد قضایی تأثیر نگذارند.
ارتباط با خانوادهٔ قربانی: فانگ همچنین اعلام کرد که بازرسان IHIT در طول تحقیقات با خانوادهٔ آقای مسجودی در تماس بوده و هستند و آنها را در جریان امور قرار میدهند، اما از افشای جزئیات مربوط به تحویل جسد و ترتیبات مراسم خاکسپاری بهدلایل حفظ حریم خصوصی خودداری کرد و این موضوع را یک امر خصوصی خانوادگی دانست.
این پاسخهای مختصر و محدود نشان میدهند که افکار عمومی و جامعهٔ خبری باید تا زمان لغو منع انتشار قانونی یا آغاز محاکمهٔ اصلی صبر کنند تا بتوانند از جزئیات مربوط به شواهد و روند دادگاهی آگاه شوند. با توجه به وجود منع انتشار اطلاعات (بخش ۵۱۷ (۱) قانون جزای کانادا)، فعلاً تمرکز اصلی بر تلاشهای قانونی دادستانی و تیم دفاعی است تا پرونده را برای محاکمهای طولانی و پیچیده آماده کنند.